آزمایش میزان هورمون کورتیزول در ادرار
آزمایش میزان هورمون کورتیزول در ادرار یا آزمايش کورتيزول ، ميزان هورمون کورتيزول را در ادرار 24 ساعته اندازه گيري مي کند. ميزان کورتيزول مي تواند مشکلات غده آدرنال و يا غده هيپوفيز را نشان دهد. هورمون کورتيزول توسط غده آدرنال ساخته مي شود. وقتي که هيپوفيز هورموني به نام آدرنوکورتيکوتروپيک ( ACTH ) ترشح مي کند، ميزان کورتيزول افزايش مي يابد.
کورتيزول عملکرد هاي زيادي دارد. به بدن کمک مي کند که از شکر ( گلوکز ) و چربي براي انرژي ( متابوليسم ) استفاده کند و همچنين هيجانات را در بدن مديريت مي کند. ميزان کورتيزول بدن تحت شرايط مختلف، مقادير متفاوتي را نشان مي دهد، مثل هيجانات روحي و جسمي، عفونت، جراحي و فعاليت شديد.
به طور طبيعي، ميزان کورتيزول در ابتداي صبح افزايش مي يابد و بالاترين ميزان آن ساعت 7 صبح است. همچنين ميزان آن در عصر و زمان خواب کاهش مي يابد. اما اگر در طول روز بخوابيد و شب بيدار شويد، اين الگو بر عکس مي شود. ولي اگر شما اين تغييرات روزانه را در سطح کورتيزول نداشته باشيد، ممکن است غده آدرنال شما پر کار باشد. به اين وضعيت سندرم کوشينگ مي گويند.
اندازه گيري کورتيزول در ادرار بر روي ادرار 24 ساعته انجام مي شود، چون ميزان کورتيزول در طي روز متغير است.
علت انجام آزمايش کورتيزول چيست؟
آزمايش کورتيزول براي بررسي مشکلات غده هيپوفيز و يا غده آدرنال، مثل افزايش توليد هورمون که در سندرم کوشينگ اتفاق مي افتد.
آمادگي هاي لازم براي آزمایش میزان هورمون کورتیزول در ادرار چيست؟
- شما نبايد قبل از انجام اين آزمايش فعاليت فيزيکي شديد داشته باشيد.
- قبل از جمع آوري ادرار 24 ساعته، به مقدار کافي آب بنوشيد تا دچار کم آبي نشويد.
- بسياري از داروها ممکن است نتيجه اين آزمايش را تغيير دهند. در مورد داروهايي که مصرف مي کنيد ( چه با نسخه و چه بي نسخه ) پزشک خود را مطلع سازيد.
- با پزشک خود در مورد نگراني هايي که در مورد آزمايش داريد صحبت کنيد احتمال خطر آن نحوه انجام آزمايش يا نتايج احتمالي آزمايش. اين کار به شما کمک مي کند که اهميت اين آزمايش را متوجه شويد? (پر کردن فرم اطلاعات پزشکي).
آزمايش کورتيزول چگونه انجام مي شود؟
ادرار 24 ساعته
- شما بايد از ابتداي صبح شروع به جمع آوري ادرار کنيد. از خواب که بيدار مي شويد ، ابتدا مثانه خود را خالي مي کنيد ولي اين ادرار را جمع آوري نمي کنيد. زماني را که ادرار را جمع آوري مي کنيد ، يادداشت کنيد.
- به مدت 24 ساعت ادرار خود را جمع آوري کنيد . آزمايشگاه به شما يک ظرف بزرگ مي دهد (4 ليتر) ظرف حاوي مقدار کمي ماده نگهدارنده است. ابتدا در ظرف کوچک و تمييز ادرار کنيد و بعد آن را به ظرف بزرگ منتقل کنيد. داخل ظرف را با انگشت لمس نکنيد.
- ظرف بزرگ را براي 24 ساعت در يخچال نگهداري کنيد.
- براي آخرين بار قبل از اينکه 24 ساعت تمام شود، مثانه خود را خالي کنيد .اين ادرار را هم به ظرف بزرگ منتقل کنيد و زمان را ثبت کنيد.
- نمونه ادرار نبايد به خون قاعدگي، دستمال توالت مدفوع و هر ماده بيگانه ديگري آلوده شود.
بيمار در حين آزمايش چه احساسي دارد ؟
جمع آوري ادرار 24 ساعته درد خاصي ندارد.
خطرات آزمايش کورتيزول
هيچ خطري حين جمع آوري نمونه ادرار 24 ساعته وجود ندارد.
نتيجه آزمایش میزان هورمون کورتیزول در ادرار
آزمايش اندازه گيري کورتيزول، ميزان کورتيزول را در ادرار 24 ساعته اندازه گيري مي کند.
ميزان طبيعي کورتيزول در ادرار
ميزان طبيعي کورتيزول در ادرار در جدول زير ذکر شده است که مقادير مرجع ناميده مي شود و فقط براي راهنمايي است. اين مقادير از يک آزمايشگاه با آزمايشگاه ديگر متفاوت است و آزمايشگاهي که شما مراجعه مي کنيد ممکن است ميزان مقادير نرمال آن با مقادير اين جدول متفاوت باشد. جواب آزمايش بايد ميزان نرمالي را که آن آزمايشگاه استفاده مي کند، داشته باشد. همچنين پزشک نتايج را بر اساس سلامتي و يا عوامل ديگر ارزيابي مي کند. اين به اين معنا است که اگر جواب آزمايش خارج از ميزان نرمال بود، ممکن است براي شما يا براي آن آزمايشگاه اين ميزان نرمال باشد.
سطح کوتيزول در نمونه ي ادرار 24 ساعته
بالغين : کمتر از (100 micrograms (mcg / يا کمتر از (276 nanomoles (nmol
نوجواني : 5–55 mcg يا 14–152 nmol
کودکي : 2–27 mcg يا 5–75 nmol
افزايش ميزان کورتيزول در ادرار
يکي از دلايل سندرم کوشينگ، بيماري کوشينگ است. يک بيماري ناشي از تومور خوش خيم غده هيپوفيز ( آدنوم ) است. آدنوما باعث مي شود غده هيپوفيز به ميزان زيادي هورمون آدرنوکورتيکوتروپيک ( ACTH ) توليد کند، که اين خود باعث افزايش ميزان کورتيزول مي شود.
ACTH در شرايط ديگري توليد مي شود، مثل سرطان ريه. اين افزايش ميزان ACTH باعث مي شود که غده آدرنال کورتيزول بيشتري بسازد.
افزايش ميزان کورتيزول در خون مي تواند به دليل بيماري شديد کبدي و کليوي، افسردگي، پرکاري تيروئيد و يا چاقي باشد.
شرايطي مثل جراحي اخير، بيماري، جراحت و يا عفونت کل بدن ( سپسيس ) مي تواند باعث افزايش کورتيزول شود.
چه عواملي بر نتيجه آزمايش تاثير مي گذارد؟
عللي که شما ممکن است نتوانيد اين آزمايش را انجام دهيد و اينکه نتايج آزمايش ممکن است مفيد نباشد، عبارتند از:
- استرس روحي و جسمي
- باردار بودن. باعث افزايش ميزان کورتيزول در ادرار مي شود.
- پايين بودن ميزان قند خون ( هيپو گلايسمي )
- خوردن، نوشيدن و يا ورزش کردن قبل از انجام آزمايش.
- مصرف داروهايي مثل استروژن، آمفتامين ها و يا کورتيکو استروئيدها.
- جمع آوري نادرست ادرار 24 ساعته.
بررسي ها و تفکرات
آزمايش اندازه گيري کورتيزول در ادرار 24 ساعته معمولا همراه با اندازه گيري کورتيزول در خون جهت تشخيص سندرم کوشينگ استفاده مي شود.
ساير آزمايشات مي تواند به تشخيص عملکرد مناسب غده هيپوفيز و يا غده آدرنال کمک کند. مثل آزمايشات تحريک ACTH و سرکوب دگزامتازون. آزمايش تحريک ACTH براي بيماران مشکوک به سندرم آديسون انجام مي شود.
ترجمه شده از وبسایت: www.webmd.com
