انواع اختلالات پردازش شنيداری
اختلال پردازش شنوایی در تمام كودكان يكسان نمي باشد و با وجود انواع مختلف آن بندرت پیش می آید که فردی فقط با یک نوع آن درگیر باشد.
انواع اختلالات پردازش شنيداری شناسايي شده در كودكان عبارتند از :
- اختلال وابسته
- اختلال رمزگشايی شنيداری
- اختلال يكپارچكی شنوايی
- اختلال سازمان دهی
- اختلال بيش حسی شنوايی
اختلال وابسته
مشكل در ارتباط صدا با زبان نوشتاري مي باشد ممكن است فرد دارای تميز شنيداری خوبی باشد اما در شناخت كل كلمات ضعيف باشد فرد ممكن است دستورالعمل های كلامی را به صورت صريح تكرار كند اما ممكن است پيام را درك نكرده باشد هم چنين به طور معمول دستورات پيچيده درك نمي شوند.
اختلال رمز گشايی شنيداری
شايع ترين مشكل در كودكان با اختلالات پردازش شنيداری می باشد اطلاعات اهسته و ناقص پردازش می شوند و اين كودكان اغلب به عنوان كم شنوا توصيف می شوند واژه ها ممكن است كلمات ناقص يا گيج كننده به نظر برسند: مانند (maths,mass)
و در به ياد آوري قواعد واجي ضعيف باشند بسياری از كودكان مبتلا به اين نوع اختلال پردازش شنيداری، از نقص مهارت های خواندن و هجی كردن ضعيف تری نسبت به همسالان خود برخوردارند كمبود رمزگشايي شنيداري ممكن است در هر دو نيمكره مغز رخ دهد. يك مشكل در بخش زبانی نيمكره چپ باعث می شود كه كودك در تشخيص صداهای مشابه مانند “ف” و “و” مشكل داشته باشد اختلال در نيمكره راست موجب مشكلاتي در شناسايی لحن در هر پيام شود (خشمگين، عصبانی و..)
نقص يكپارچگی شنوايی
براي كودكان با اين نوع اختلال پردازش شنيداری تركيب اطلاعات از منابع مختلف بسيار دشوار است، اين مشكل بخصوص زماني كه كودك ميبايست به صداهای مختلف گوش بدهد و يك فعالیت حرکتی انجام دهد ، بازنمايي مي شود.
کودکان با این نوع اختلال برایشان راحتتر است تا از روی فردی که کار مشابه اورا انجام می دهند الگو برداری کنند بنابراین منتظر می مانند یا پیشنهاد می دهند که افراد دیگر فعالیت را انجام بدهند تا بتوانند الگو برداری کنند.
اين كودكان در درك كلمات به عنوان يك كل مشكل دارند، به همين دليل در دیکته و تشخيص كلمه ضعف دارند، نقص يكپارچگی شنوايی نشان می دهد زمانی كه نيمكره چپ و راست با هم ارتباط درستي ندارند چه اتفاقی رخ می دهد ، بنابراين ارتباط بين اطلاعات مختلف قابل شناسایی نيستند.
نقص سازمان دهی
مشكل اوليه در كودكان با اين نوع اختلال پيام ها يا دستورات متوالي است ، مانند اطلاعاتی که مرحله به مرحله برای اجرا ارائه می شوند. سيگنالهای شنيداری با موفقيت دريافت می شوند اما بطور صحيح برای معنادار کردن به نحوی که پاسخ مناسب داده شود سازمان دهی نمی شوند. این مشکل حتی به اجرای دستورات نوشتاری هم کشیده می شود.
اين كودكان به ويژه در فعاليت هايي كه نياز به برنامه ريزي دارند مشكل داشته همچنين به نظر ميرسد كه در بيان خودشان نيز با مشكل مواجه می شوند ، نقص سازماندهی برتوانایی كودك در پاسخ به اطلاعاتی كه به صورت شفاهی ارائه می شود نيز اثر می گذارد.
نقص پروزدی
اين نقص ممكن است بيش از انواع دیگر آشکارتر باشد كودكانی كه دچار نقص در پروزدی هستند ريتم و تون و استرس و.. صدای خود را نمی توانند تغییر دهند به همين ترتيب نمي توانند چنين ويژگی هايی را در صدای ديگران بازشناسي كنند ،پروزدي يك مهارت اساسي و لازم در برقراری ارتباط خوب است.
بنابرين اين نوع اختلال پردازش شنوایی معمولا با مشكلات اجتماعی همراه است ،اين كودكان در درك موسيقی مهارت كمتری دارند.
حساسيت شنوایی
يك اختلال از پردازش شنوایی می باشد كه در آن فرد قادر به حذف صداهای پس زمينه (نويز هاي محيطي) به صورت انتخابي نمی باشد كودكانی كه اين نقص را ندارند حتي زماني كه ديگران در اطراف آنها زمزمه می كنند قادر خواهند بود كه به معلم خود گوش دهند ،اما كودكان با حساسيت شنيداری قادر به تشخيص منابع مختلف صدا نبوده و به سادگی هر صدایی در محيط حواس آنها را پرت خواهد كرد.
اين امر به ويژه در مدرسه مشكل ساز است ، كودكان با اين نوع اختلال اغلب معلم را ناديده مي گيرند و يا دستور را اشتباه درك می كنند و زماني كه معلم دستورالعمل های متعددی را در يك جلسه می دهد، کارشان دشوارتر خواهد بود.
حساسيت شنوايی از طريق آزمون دايكوتيك تشخيص داده می شود كه به طور ويژه برای اين ارزيابی اين مشكل طراحی شده است.
توانايی گوش دادن انتخابی به يك منبع صدا در محيط شلوغ گاها بعنوان آگاهی شکل از زمینه شنوایی شناخته می شود.
با تشکر از : سارا سلحشوری – آسیب شناس گفتار و زبان
